|
Dz.U.02.101.926
USTAWA
z dnia 29 sierpnia 1997 r.
o ochronie danych osobowych.
(tekst jednolity)
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 1.
1.Każdy ma prawo do ochrony
dotyczących go danych osobowych.
2.Przetwarzanie danych
osobowych może mieć miejsce ze względu na dobro publiczne, dobro osoby, której
dane dotyczą, lub dobro osób trzecich w zakresie i trybie określonym ustawą.
Art. 2.
1.Ustawa określa zasady
postępowania przy przetwarzaniu danych osobowych oraz prawa osób fizycznych,
których dane osobowe są lub mogą być przetwarzane w zbiorach danych.
2.Ustawę stosuje się do
przetwarzania danych osobowych w systemach informatycznych oraz w kartotekach,
skorowidzach, księgach, wykazach i w innych zbiorach ewidencyjnych.
3.W odniesieniu do zbiorów
danych osobowych sporządzanych doraźnie, wyłącznie ze względów technicznych,
szkoleniowych lub w związku z dydaktyką w szkołach wyższych, a po ich
wykorzystaniu niezwłocznie usuwanych albo poddanych anonimizacji, mają
zastosowanie jedynie przepisy rozdziału 5.
Art. 3.
1.Ustawę stosuje się do
organów państwowych oraz samorządu terytorialnego, a także do innych
państwowych i komunalnych jednostek organizacyjnych oraz podmiotów
niepaństwowych realizujących zadania publiczne.
2.Ustawę stosuje się również
do osób fizycznych i prawnych oraz jednostek organizacyjnych niemających
osobowości prawnej, które przetwarzają dane w związku z działalnością
zarobkową, zawodową lub dla realizacji celów statutowych.
3.Ustawę stosuje się do
podmiotów określonych w ust. 1 i 2, które mają siedzibę albo miejsce
zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, nie mają siedziby albo
miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a przetwarzają
dane przy wykorzystaniu środków technicznych znajdujących się na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej.
4.Ustawy nie stosuje się do
osób fizycznych, które przetwarzają dane wyłącznie w celach osobistych lub
domowych.
Art. 4.
Przepisów ustawy nie stosuje się, jeżeli umowa międzynarodowa,
której stroną jest Rzeczpospolita Polska, stanowi inaczej.
Art. 5.
Jeżeli przepisy odrębnych ustaw, które odnoszą się do
przetwarzania danych, przewidują dalej idącą ich ochronę, niż wynika to z
niniejszej ustawy, stosuje się przepisy tych ustaw.
Art. 6.
1.W rozumieniu ustawy za
dane osobowe uważa się wszelkie informacje dotyczące zidentyfikowanej lub
możliwej do zidentyfikowania osoby fizycznej.
2.Osobą możliwą do
zidentyfikowania jest osoba, której tożsamość można określić bezpośrednio lub
pośrednio, w szczególności przez powołanie się na numer identyfikacyjny albo
jeden lub kilka specyficznych czynników określających jej cechy fizyczne,
fizjologiczne, umysłowe, ekonomiczne, kulturowe lub społeczne.
3.Informacji nie uważa się
za umożliwiającą określenie tożsamości osoby, jeżeli wymagałoby to nadmiernych
kosztów, czasu lub działań.
Art. 7.
Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1)zbiorze danych - rozumie
się przez to każdy posiadający strukturę zestaw danych o charakterze osobowym,
dostępnych według określonych kryteriów, niezależnie od tego, czy zestaw ten
jest rozproszony lub podzielony funkcjonalnie,
2)przetwarzaniu danych -
rozumie się przez to jakiekolwiek operacje wykonywane na danych osobowych,
takie jak zbieranie, utrwalanie, przechowywanie, opracowywanie, zmienianie,
udostępnianie i usuwanie, a zwłaszcza te, które wykonuje się w systemach
informatycznych,
2a) systemie informatycznym - rozumie się przez to zespół współpracujących ze
sobą urządzeń, programów, procedur przetwarzania informacji i narzędzi
programowych zastosowanych w celu przetwarzania danych,
2b) zabezpieczeniu danych w systemie informatycznym - rozumie się przez to
wdrożenie i eksploatację stosownych środków technicznych i organizacyjnych
zapewniających ochronę danych przed ich nieuprawnionym przetwarzaniem,
3)usuwaniu danych - rozumie
się przez to zniszczenie danych osobowych lub taką ich modyfikację, która nie
pozwoli na ustalenie tożsamości osoby, której dane dotyczą,
4)administratorze danych -
rozumie się przez to organ, instytucję, jednostkę organizacyjną, podmiot lub
osobę, o których mowa w art. 3 ust. 1 i 2, decydujące o celach i środkach
przetwarzania danych osobowych,
5)zgodzie osoby, której dane
dotyczą - rozumie się przez to oświadczenie woli, którego treścią jest zgoda na
przetwarzanie danych osobowych tego, kto składa oświadczenie; zgoda nie może
być domniemana lub dorozumiana z oświadczenia woli o innej treści.
Rozdział 2
Organ ochrony danych osobowych
Art. 8.
1.Organem do spraw ochrony
danych osobowych jest Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych, zwany dalej
"Generalnym Inspektorem".
2.Generalnego Inspektora
powołuje i odwołuje Sejm Rzeczypospolitej Polskiej za zgodą Senatu.
3.Na stanowisko Generalnego
Inspektora może być powołany ten, kto łącznie spełnia następujące warunki:
1)jest obywatelem polskim i
stale zamieszkuje na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
2)wyróżnia się wysokim
autorytetem moralnym,
3)posiada wyższe
wykształcenie prawnicze oraz odpowiednie doświadczenie zawodowe,
4)nie był karany za
przestępstwo.
4.Generalny Inspektor w
zakresie wykonywania swoich zadań podlega tylko ustawie.
5.Kadencja Generalnego
Inspektora trwa 4 lata, licząc od dnia złożenia ślubowania. Po upływie kadencji
Generalny Inspektor pełni swoje obowiązki do czasu objęcia stanowiska przez
nowego Generalnego Inspektora.
6.Ta sama osoba nie może być
Generalnym Inspektorem więcej niż przez dwie kadencje.
7.Kadencja Generalnego
Inspektora wygasa z chwilą jego śmierci, odwołania lub utraty obywatelstwa
polskiego.
8.Sejm, za zgodą Senatu,
odwołuje Generalnego Inspektora, jeżeli:
1)zrzekł się stanowiska,
2)stał się trwale niezdolny
do pełnienia obowiązków na skutek choroby,
3)sprzeniewierzył się
złożonemu ślubowaniu,
4)został skazany prawomocnym
wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa.
Art. 9.
Przed przystąpieniem do wykonywania obowiązków Generalny
Inspektor składa przed Sejmem następujące ślubowanie: "Obejmując stanowisko
Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych uroczyście ślubuję dochować
wierności postanowieniom Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, strzec prawa do
ochrony danych osobowych, a powierzone mi obowiązki wypełniać sumiennie i
bezstronnie."
Ślubowanie może być złożone z dodaniem słów "Tak mi dopomóż Bóg".
Art. 10.
1.Generalny Inspektor nie
może zajmować innego stanowiska, z wyjątkiem stanowiska profesora szkoły
wyższej, ani wykonywać innych zajęć zawodowych.
2.Generalny Inspektor nie
może należeć do partii politycznej, związku zawodowego ani prowadzić
działalności publicznej niedającej się pogodzić z godnością jego urzędu.
Art. 11.
Generalny Inspektor nie może być bez uprzedniej zgody Sejmu
pociągnięty do odpowiedzialności karnej ani pozbawiony wolności. Generalny
Inspektor nie może być zatrzymany lub aresztowany, z wyjątkiem ujęcia go na
gorącym uczynku przestępstwa i jeżeli jego zatrzymanie jest niezbędne do
zapewnienia prawidłowego toku postępowania. O zatrzymaniu niezwłocznie
powiadamia się Marszałka Sejmu, który może nakazać natychmiastowe zwolnienie
zatrzymanego.
Art. 12.
Do zadań Generalnego Inspektora w szczególności należy:
1)kontrola zgodności
przetwarzania danych z przepisami o ochronie danych osobowych,
2)wydawanie decyzji
administracyjnych i rozpatrywanie skarg w sprawach wykonania przepisów o
ochronie danych osobowych,
3)prowadzenie rejestru
zbiorów danych oraz udzielanie informacji o zarejestrowanych zbiorach,
4)opiniowanie projektów
ustaw i rozporządzeń dotyczących ochrony danych osobowych,
5)inicjowanie i podejmowanie
przedsięwzięć w zakresie doskonalenia ochrony danych osobowych,
6)uczestniczenie w pracach
międzynarodowych organizacji i instytucji zajmujących się problematyką ochrony
danych osobowych.
Art. 13.
1.Generalny Inspektor
wykonuje swoje zadania przy pomocy Biura Generalnego Inspektora Ochrony Danych
Osobowych, zwanego dalej Biurem.
2.Generalny Inspektor oraz
pracownicy Biura, zwani dalej inspektorami, są obowiązani zapewnić ochronę
wiadomościom stanowiącym tajemnicę państwową lub służbową, z którymi się
zetknęli w toku kontroli przetwarzania danych.
3.Organizację oraz zasady
działania Biura określa statut nadany, w drodze rozporządzenia, przez
Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.
Art. 14.
W celu wykonania zadań, o których mowa w art. 12 pkt 1 i 2,
Generalny Inspektor lub upoważnieni przez niego inspektorzy mają w
szczególności prawo:
1)wstępu, w godzinach od 6
do 22, za okazaniem imiennego upoważnienia i legitymacji służbowej, do
pomieszczenia, w którym zlokalizowany jest zbiór danych, i przeprowadzenia
niezbędnych badań lub innych czynności kontrolnych w celu oceny zgodności
przetwarzania danych z ustawą,
2)żądać złożenia pisemnych
lub ustnych wyjaśnień oraz wzywać i przesłuchiwać osoby w zakresie niezbędnym
do ustalenia stanu faktycznego,
3)żądać okazania dokumentów
i wszelkich danych mających bezpośredni związek z problematyką kontroli,
4)żądać udostępnienia do
kontroli urządzeń, nośników oraz systemów informatycznych służących do
przetwarzania danych,
5)zlecać sporządzanie
ekspertyz i opinii.
Art. 15.
1.Kierownik kontrolowanej
jednostki organizacyjnej oraz kontrolowana osoba fizyczna będąca
administratorem danych osobowych są obowiązani umożliwić inspektorowi
przeprowadzenie kontroli, a w szczególności umożliwić dokonanie czynności, o
których mowa w art. 14 pkt 1-4.
2.W toku kontroli zbiorów, o
których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 1a, inspektor przeprowadzający kontrolę ma
prawo wglądu do zbioru zawierającego dane osobowe jedynie za pośrednictwem
upoważnionego przedstawiciela kontrolowanej jednostki organizacyjnej.
Art. 16.
1.Z czynności kontrolnych
inspektor sporządza protokół, którego jeden egzemplarz doręcza kontrolowanemu
administratorowi danych.
2.Protokół podpisują
inspektor i kontrolowany administrator danych, który może wnieść do protokołu
umotywowane zastrzeżenia i uwagi.
3.W razie odmowy podpisania
protokołu przez kontrolowanego administratora danych, inspektor czyni o tym
wzmiankę w protokole, a odmawiający podpisu może, w terminie 7 dni, przedstawić
swoje stanowisko na piśmie Generalnemu Inspektorowi.
Art. 17.
1.Jeżeli na podstawie
wyników kontroli inspektor stwierdzi naruszenie przepisów o ochronie danych
osobowych, występuje do Generalnego Inspektora o zastosowanie środków, o
których mowa w art. 18.
2.Na podstawie ustaleń
kontroli inspektor może żądać wszczęcia postępowania dyscyplinarnego lub innego
przewidzianego prawem postępowania przeciwko osobom winnym dopuszczenia do
uchybień i poinformowania go, w określonym terminie, o wynikach tego
postępowania i podjętych działaniach.
Art. 18.
1.W razie stwierdzenia
naruszenia przepisów o ochronie danych osobowych, Generalny Inspektor z urzędu
lub na wniosek osoby zainteresowanej nakazuje administratorowi danych, w drodze
decyzji administracyjnej, przywrócenie stanu zgodnego z prawem, a w
szczególności:
1)usunięcie uchybień,
2)uzupełnienie,
uaktualnienie, sprostowanie, udostępnienie lub nieudostępnienie danych
osobowych,
3)zastosowanie dodatkowych
środków zabezpieczających zgromadzone dane osobowe,
4)wstrzymanie przekazywania
danych osobowych za granicę,
6)zabezpieczenie danych lub
przekazanie ich innym podmiotom,
1.usunięcie danych
osobowych.
2.Decyzje Generalnego
Inspektora, o których mowa w ust. 1, nie mogą ograniczać swobody działania
podmiotów zgłaszających kandydatów lub listy kandydatów w wyborach do Sejmu,
Senatu i organów samorządu terytorialnego, pomiędzy dniem zarządzenia wyborów a
dniem głosowania.
2a. Decyzje Generalnego Inspektora, o których mowa w ust. 1, w odniesieniu do
zbiorów określonych w art. 43 ust. 1 pkt 1a, nie mogą nakazywać usunięcia
danych osobowych zebranych w toku czynności operacyjno-rozpoznawczych
prowadzonych na podstawie przepisów prawa.
3.W przypadku gdy przepisy
innych ustaw regulują odrębnie wykonywanie czynności, o których mowa w ust. 1,
stosuje się przepisy tych ustaw.
Art. 19.
W razie stwierdzenia, że działanie lub zaniechanie kierownika
jednostki organizacyjnej, jej pracownika lub innej osoby fizycznej będącej
administratorem danych wyczerpuje znamiona przestępstwa określonego w ustawie,
Generalny Inspektor kieruje do organu powołanego do ścigania przestępstw
zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa, dołączając dowody dokumentujące
podejrzenie.
Art. 20.
Generalny Inspektor składa Sejmowi, raz w roku, sprawozdanie ze
swojej działalności wraz z wnioskami wynikającymi ze stanu przestrzegania
przepisów o ochronie danych osobowych.
Art. 21.
1.Strona może zwrócić się do
Generalnego Inspektora z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.
2.Na decyzję Generalnego
Inspektora w przedmiocie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stronie
przysługuje skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Art. 22.
Postępowanie w sprawach uregulowanych w niniejszej ustawie
prowadzi się według przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, o ile
przepisy ustawy nie stanowią inaczej.
Rozdział 3
Zasady przetwarzania danych osobowych
Art. 23.
1.Przetwarzanie danych jest
dopuszczalne tylko wtedy, gdy:
1)osoba, której dane
dotyczą, wyrazi na to zgodę, chyba że chodzi o usunięcie dotyczących jej
danych,
2)zezwalają na to przepisy
prawa,
3)jest konieczne do
realizacji umowy, gdy osoba, której dane dotyczą, jest jej stroną lub gdy jest
to niezbędne do podjęcia koniecznych działań przed zawarciem umowy,
4)jest niezbędne do
wykonania określonych prawem zadań realizowanych dla dobra publicznego,
5)jest niezbędne do
wypełnienia prawnie usprawiedliwionych celów administratorów danych, o których
mowa w art. 3 ust. 2, lub osób trzecich, którym są przekazywane te dane - a
przetwarzanie danych nie narusza praw i wolności osoby, której dane dotyczą.
2.Zgoda, o której mowa w
ust. 1 pkt 1, może obejmować również przetwarzanie danych w przyszłości, jeżeli
nie zmienia się cel przetwarzania.
3.Jeżeli przetwarzanie
danych jest niezbędne dla ochrony żywotnych interesów osoby, której dane
dotyczą, a spełnienie warunku określonego w ust. 1 pkt 1 jest niemożliwe, można
przetwarzać dane bez zgody tej osoby, do czasu, gdy uzyskanie zgody będzie
możliwe.
4.Za prawnie
usprawiedliwiony cel, o którym mowa w ust. 1 pkt 5, uważa się w szczególności:
1)marketing bezpośredni
własnych produktów lub usług administratora danych,
2)dochodzenie roszczeń z
tytułu prowadzonej działalności gospodarczej.
Art. 24.
1.W przypadku zbierania
danych osobowych od osoby, której one dotyczą, administrator danych jest
obowiązany poinformować tę osobę o:
1)adresie swojej siedziby i
pełnej nazwie, a w przypadku gdy administratorem danych jest osoba fizyczna - o
miejscu swojego zamieszkania oraz imieniu i nazwisku,
2)celu zbierania danych, a w
szczególności o znanych mu w czasie udzielania informacji lub przewidywanych
odbiorcach lub kategoriach odbiorców danych,
3)prawie wglądu do swoich
danych oraz ich poprawiania,
4)dobrowolności albo
obowiązku podania danych, a jeżeli taki obowiązek istnieje, o jego podstawie
prawnej.
2.Przepisu ust. 1 nie
stosuje się, jeżeli:
1)przepis innej ustawy
zezwala na przetwarzanie danych bez ujawniania faktycznego celu ich zbierania,
2)osoba, której dane
dotyczą, posiada informacje, o których mowa w ust. 1.
Art. 25.
1.W przypadku zbierania
danych osobowych nie od osoby, której one dotyczą, administrator danych jest
obowiązany poinformować tę osobę, bezpośrednio po utrwaleniu zebranych danych,
o:
1)adresie swojej siedziby i
pełnej nazwie, a w przypadku gdy administratorem danych jest osoba fizyczna - o
miejscu swojego zamieszkania oraz imieniu i nazwisku,
2)celu i zakresie zbierania
danych, a w szczególności o odbiorcach lub kategoriach odbiorców danych,
3)źródle danych,
4)prawie wglądu do swoich
danych oraz ich poprawiania,
5)o uprawnieniach
wynikających z art. 32 ust. 1 pkt 7 i 8.
2.Przepisu ust. 1 nie
stosuje się, jeżeli:
1)przepis innej ustawy
przewiduje lub dopuszcza zbieranie danych osobowych bez wiedzy osoby, której
dane dotyczą,
2)dane przewidziane do
zebrania są ogólnie dostępne,
3)dane te są niezbędne do
badań naukowych, dydaktycznych, historycznych, statystycznych lub badania
opinii publicznej, ich przetwarzanie nie narusza praw lub wolności osoby,
której dane dotyczą, a spełnienie wymagań określonych w ust. 1 wymagałoby
nadmiernych nakładów lub zagrażałoby realizacji celu badania,
4)administrator danych nie
przetwarza dalej zebranych danych po ich jednorazowym wykorzystaniu,
5)dane są przetwarzane przez
administratora, o którym mowa w art. 3 ust. 1, na podstawie przepisów prawa,
6)
osoba, której dane dotyczą, posiada informacje, o których mowa w ust. 1.
Art. 26.
1.Administrator danych
przetwarzający dane powinien dołożyć szczególnej staranności w celu ochrony
interesów osób, których dane dotyczą, a w szczególności jest obowiązany
zapewnić, aby dane te były:
1)przetwarzane zgodnie z
prawem,
2)zbierane dla oznaczonych,
zgodnych z prawem celów i niepoddawane dalszemu przetwarzaniu niezgodnemu z
tymi celami, z zastrzeżeniem ust. 2,
3)merytorycznie poprawne i
adekwatne w stosunku do celów, w jakich są przetwarzane,
4)przechowywane w postaci
umożliwiającej identyfikację osób, których dotyczą, nie dłużej niż jest to
niezbędne do osiągnięcia celu przetwarzania.
2.Przetwarzanie danych w
celu innym niż ten, dla którego zostały zebrane, jest dopuszczalne, jeżeli nie
narusza praw i wolności osoby, której dane dotyczą, oraz następuje:
1)w celach badań naukowych,
dydaktycznych, historycznych lub statystycznych,
2)z zachowaniem przepisów
art. 23 i 25.
Art. 26a.
1.Niedopuszczalne jest
ostateczne rozstrzygnięcie indywidualnej sprawy osoby, której dane dotyczą,
jeżeli jego treść jest wyłącznie wynikiem operacji na danych osobowych,
prowadzonych w systemie informatycznym.
2.Przepisu ust. 1 nie
stosuje się, jeżeli rozstrzygnięcie zostało podjęte podczas zawierania lub
wykonywania umowy i uwzględnia wniosek osoby, której dane dotyczą.
Art. 27.
1.Zabrania się przetwarzania
danych ujawniających pochodzenie rasowe lub etniczne, poglądy polityczne,
przekonania religijne lub filozoficzne, przynależność wyznaniową, partyjną lub
związkową, jak również danych o stanie zdrowia, kodzie genetycznym, nałogach
lub życiu seksualnym oraz danych dotyczących skazań, orzeczeń o ukaraniu i
mandatów karnych, a także innych orzeczeń wydanych w postępowaniu sądowym lub
administracyjnym.
2. Przetwarzanie danych, o których mowa w ust. 1, jest jednak
dopuszczalne, jeżeli:
1)osoba, której dane
dotyczą, wyrazi na to zgodę na piśmie, chyba że chodzi o usunięcie dotyczących
jej danych,
2)przepis szczególny innej
ustawy zezwala na przetwarzanie takich danych bez zgody osoby, której dane
dotyczą, i stwarza pełne gwarancje ich ochrony,
3)przetwarzanie takich
danych jest niezbędne do ochrony żywotnych interesów osoby, której dane
dotyczą, lub innej osoby, gdy osoba, której dane dotyczą, nie jest fizycznie
lub prawnie zdolna do wyrażenia zgody, do czasu ustanowienia opiekuna prawnego
lub kuratora,
4)jest to niezbędne do
wykonania statutowych zadań kościołów i innych związków wyznaniowych,
stowarzyszeń, fundacji lub innych niezarobkowych organizacji lub instytucji o
celach politycznych, naukowych, religijnych, filozoficznych lub związkowych,
pod warunkiem, że przetwarzanie danych dotyczy wyłącznie członków tych
organizacji lub instytucji albo osób utrzymujących z nimi stałe kontakty w
związku z ich działalnością i zapewnione są pełne gwarancje ochrony
przetwarzanych danych,
5)przetwarzanie dotyczy
danych, które są niezbędne do dochodzenia praw przed sądem,
6)przetwarzanie jest
niezbędne do wykonania zadań administratora danych odnoszących się do
zatrudnienia pracowników i innych osób, a zakres przetwarzanych danych jest
określony w ustawie,
7)przetwarzanie jest
prowadzone w celu ochrony stanu zdrowia, świadczenia usług medycznych lub
leczenia pacjentów przez osoby trudniące się zawodowo leczeniem lub
świadczeniem innych usług medycznych, zarządzania udzielaniem usług medycznych
i są stworzone pełne gwarancje ochrony danych osobowych,
8)przetwarzanie dotyczy
danych, które zostały podane do wiadomości publicznej przez osobę, której dane
dotyczą,
9)jest to niezbędne do
prowadzenia badań naukowych, w tym do przygotowania rozprawy wymaganej do
uzyskania dyplomu ukończenia szkoły wyższej lub stopnia naukowego; publikowanie
wyników badań naukowych nie może następować w sposób umożliwiający
identyfikację osób, których dane zostały przetworzone,
10)przetwarzanie danych jest
prowadzone przez stronę w celu realizacji praw i obowiązków wynikających z
orzeczenia wydanego w postępowaniu sądowym lub administracyjnym.
Art. 28.
1.(skreślony).
2.Numery porządkowe
stosowane w ewidencji ludności mogą zawierać tylko oznaczenie płci, daty
urodzenia, numer nadania oraz liczbę kontrolną.
3. Zabronione jest nadawanie
ukrytych znaczeń elementom numerów porządkowych w systemach ewidencjonujących
osoby fizyczne.
Art. 29.
1.W przypadku udostępniania
danych osobowych w celach innych niż włączenie do zbioru, administrator danych,
o którym mowa w art. 3 ust. 1, udostępnia posiadane w zbiorze dane osobom lub
podmiotom uprawnionym do ich otrzymania na mocy przepisów prawa.
2.Dane osobowe, z
wyłączeniem danych, o których mowa w art. 27 ust. 1, mogą być także
udostępnione w celach innych niż włączenie do zbioru, innym osobom i podmiotom
niż wymienione w ust. 1, jeżeli w sposób wiarygodny uzasadnią potrzebę
posiadania tych danych, a ich udostępnienie nie naruszy praw i wolności osób,
których dane dotyczą.
3.Dane osobowe udostępnia
się na pisemny, umotywowany wniosek, chyba że przepis innej ustawy stanowi
inaczej. Wniosek powinien zawierać informacje umożliwiające wyszukanie w
zbiorze żądanych danych osobowych oraz wskazywać ich zakres i przeznaczenie.
4.Udostępnione dane osobowe
można wykorzystać wyłącznie zgodnie z przeznaczeniem, dla którego zostały
udostępnione.
Art. 30.
Administrator danych odmawia udostępnienia danych osobowych ze
zbioru danych podmiotom i osobom innym niż wymienione w art. 29 ust. 1, jeżeli
spowodowałoby to:
1)ujawnienie wiadomości
stanowiących tajemnicę państwową,
2)zagrożenie dla obronności
lub bezpieczeństwa państwa, życia i zdrowia ludzi, mienia lub bezpieczeństwa i
porządku publicznego,
3)zagrożenie dla
podstawowego interesu gospodarczego lub finansowego państwa,
4)istotne naruszenie dóbr
osobistych osób, których dane dotyczą, lub innych osób.
Art. 31.
1.Administrator danych może
powierzyć innemu podmiotowi, w drodze umowy zawartej na piśmie, przetwarzanie
danych.
2.Podmiot, o którym mowa w
ust. 1, może przetwarzać dane wyłącznie w zakresie i celu przewidzianym w
umowie.
3.Podmiot, o którym mowa w
ust. 1, jest obowiązany przed rozpoczęciem przetwarzania danych do podjęcia
środków zabezpieczających zbiór danych, o których mowa w art. 36-39.
4.W przypadkach, o których
mowa w ust. 1-3, odpowiedzialność za przestrzeganie przepisów niniejszej ustawy
spoczywa na administratorze danych, co nie wyłącza odpowiedzialności podmiotu,
który zawarł umowę, za przetwarzanie danych niezgodnie z tą umową.
Rozdział 4
Prawa osoby, której dane dotyczą
Art. 32.
1.Każdej osobie przysługuje
prawo do kontroli przetwarzania danych, które jej dotyczą, zawartych w zbiorach
danych, a zwłaszcza prawo do:
1)uzyskania wyczerpującej
informacji, czy taki zbiór istnieje, oraz do ustalenia administratora danych,
adresu jego siedziby i pełnej nazwy, a w przypadku gdy administratorem danych
jest osoba fizyczna - jej miejsca zamieszkania oraz imienia i nazwiska,
2)uzyskania informacji o
celu, zakresie i sposobie przetwarzania danych zawartych w takim zbiorze,
3)uzyskania informacji, od
kiedy przetwarza się w zbiorze dane jej dotyczące, oraz podania w powszechnie
zrozumiałej formie treści tych danych,
4)uzyskania informacji o
źródle, z którego pochodzą dane jej dotyczące, chyba że administrator danych
jest zobowiązany do zachowania w tym zakresie tajemnicy państwowej, służbowej
lub zawodowej,
5)uzyskania informacji o
sposobie udostępniania danych, a w szczególności informacji o odbiorcach lub
kategoriach odbiorców, którym dane te są udostępniane,
6)żądania uzupełnienia,
uaktualnienia, sprostowania danych osobowych, czasowego lub stałego wstrzymania
ich przetwarzania lub ich usunięcia, jeżeli są one niekompletne, nieaktualne,
nieprawdziwe lub zostały zebrane z naruszeniem ustawy albo są już zbędne do
realizacji celu, dla którego zostały zebrane,
7)wniesienia, w przypadkach
wymienionych w art. 23 ust. 1 pkt 4 i 5, pisemnego, umotywowanego żądania
zaprzestania przetwarzania jej danych ze względu na jej szczególną sytuację,
8)wniesienia sprzeciwu wobec
przetwarzania jej danych w przypadkach, wymienionych w art. 23 ust. 1 pkt 4 i
5, gdy administrator danych zamierza je przetwarzać w celach marketingowych lub
wobec przekazywania jej danych osobowych innemu administratorowi danych,
9)wniesienia do
administratora danych żądania ponownego, indywidualnego rozpatrzenia sprawy
rozstrzygniętej z naruszeniem art. 26a ust. 1.
2.W przypadku wniesienia
żądania, o którym mowa w ust. 1 pkt 7, administrator danych zaprzestaje
przetwarzania kwestionowanych danych osobowych albo bez zbędnej zwłoki
przekazuje żądanie Generalnemu Inspektorowi, który wydaje stosowną decyzję.
3.W razie wniesienia
sprzeciwu, o którym mowa ust. 1 pkt 8, dalsze przetwarzanie kwestionowanych
danych jest niedopuszczalne. Administrator danych może jednak pozostawić w
zbiorze imię lub imiona i nazwisko osoby oraz numer PESEL lub adres wyłącznie w
celu uniknięcia ponownego wykorzystania danych tej osoby w celach objętych
sprzeciwem.
3a. W razie wniesienia żądania, o którym mowa w art. 32 ust. 1 pkt 9,
administrator danych bez zbędnej zwłoki rozpatruje sprawę albo przekazuje ją
wraz z uzasadnieniem swojego stanowiska Generalnemu Inspektorowi, który wydaje
stosowną decyzję.
4.Jeżeli dane są
przetwarzane dla celów naukowych, dydaktycznych, historycznych, statystycznych
lub archiwalnych, administrator danych może odstąpić od informowania osób o
przetwarzaniu ich danych w przypadkach, gdy pociągałoby to za sobą nakłady
niewspółmierne z zamierzonym celem.
5.Osoba zainteresowana może
skorzystać z prawa do informacji, o których mowa w ust. 1 pkt 1-5, nie częściej
niż raz na 6 miesięcy.
Art. 33.
1.Na wniosek osoby, której
dane dotyczą, administrator danych jest obowiązany, w terminie 30 dni,
poinformować o przysługujących jej prawach, a zwłaszcza wskazać w formie
zrozumiałej odnośnie danych osobowych jej dotyczących:
1)jakie dane osobowe zawiera
zbiór,
2)w jaki sposób zebrano
dane,
3)w jakim celu i zakresie
dane są przetwarzane,
4)w jakim zakresie oraz komu
dane zostały udostępnione.
2. Na wniosek osoby, której dane dotyczą,
informacji, o których mowa w ust. 1, udziela się na piśmie.
Art. 34.
W sprawach informowania i udostępniania danych osobie, której
dane dotyczą, stosuje się przepisy art. 30.
Art. 35.
1.W razie wykazania przez
osobę, której dane osobowe dotyczą, że są one niekompletne, nieaktualne,
nieprawdziwe lub zostały zebrane z naruszeniem ustawy albo są zbędne do
realizacji celu, dla którego zostały zebrane, administrator danych jest
obowiązany, bez zbędnej zwłoki, do uzupełnienia, uaktualnienia, sprostowania
danych, czasowego lub stałego wstrzymania przetwarzania kwestionowanych danych
lub ich usunięcia ze zbioru, chyba że dotyczy to danych osobowych, w
odniesieniu do których tryb ich uzupełnienia, uaktualnienia lub sprostowania
określają odrębne ustawy.
2.W razie niedopełnienia
przez administratora danych obowiązku, o którym mowa w ust. 1, osoba, której
dane dotyczą, może się zwrócić do Generalnego Inspektora z wnioskiem o
nakazanie dopełnienia tego obowiązku.
3. Administrator danych jest obowiązany
poinformować bez zbędnej zwłoki innych administratorów, którym udostępnił zbiór
danych, o dokonanym uaktualnieniu lub sprostowaniu danych.
Rozdział 5
Zabezpieczenie zbiorów danych osobowych
Art. 36.
Administrator danych jest obowiązany do zastosowania środków
technicznych i organizacyjnych zapewniających ochronę przetwarzanych danych
osobowych, a w szczególności powinien zabezpieczyć dane przed ich
udostępnieniem osobom nieupoważnionym, zabraniem przez osobę nieuprawnioną,
przetwarzaniem z naruszeniem ustawy, zmianą, utratą, uszkodzeniem lub
zniszczeniem.
Art. 37.
Do obsługi systemu informatycznego oraz urządzeń wchodzących w
jego skład, służących do przetwarzania danych, mogą być dopuszczone wyłącznie
osoby posiadające upoważnienie wydane przez administratora danych.
Art. 38.
Administrator danych przetwarzanych w systemie informatycznym
jest obowiązany zapewnić kontrolę nad tym, jakie dane osobowe, kiedy i przez
kogo zostały do zbioru wprowadzone oraz komu są przekazywane, zwłaszcza gdy
przekazuje się je za pomocą urządzeń teletransmisji danych.
Art. 39.
1.Administrator danych
prowadzi ewidencję osób zatrudnionych przy ich przetwarzaniu.
2.Osoby, o których mowa w
ust. 1, mające dostęp do danych osobowych, obowiązane są do zachowania ich w
tajemnicy. Obowiązek ten istnieje również po ustaniu zatrudnienia.
Rozdział 6
Rejestracja zbiorów danych osobowych
Art. 40.
Administrator danych jest obowiązany zgłosić zbiór danych do
rejestracji Generalnemu Inspektorowi, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w
art. 43 ust. 1.
Art. 41.
1.Zgłoszenie zbioru danych
do rejestracji powinno zawierać:
1)wniosek o wpisanie zbioru
do rejestru zbiorów danych osobowych,
2)oznaczenie podmiotu
prowadzącego zbiór i adres jego siedziby lub miejsca zamieszkania, w tym numer
identyfikacyjny rejestru podmiotów gospodarki narodowej, jeżeli został mu
nadany, oraz podstawę prawną upoważniającą do prowadzenia zbioru,
3)zakres i cel przetwarzania
danych,
4)sposób zbierania oraz
udostępniania danych,
4a) informację o odbiorcach lub kategoriach odbiorców, którym dane mogą być
przekazywane,
5)opis środków technicznych
i organizacyjnych zastosowanych w celach określonych w art. 36-39,
6)informację o sposobie
wypełnienia wymagań technicznych i organizacyjnych, o których mowa w art. 45
pkt 1,
7)informację dotyczącą
ewentualnego przekazywania danych za granicę.
1.Administrator danych jest
obowiązany zgłaszać Generalnemu Inspektorowi każdą zmianę informacji, o której
mowa w ust. 1, w terminie 30 dni od dnia dokonania zmiany w zbiorze danych.
Art. 42.
1.Generalny Inspektor
prowadzi ogólnokrajowy, jawny rejestr zbiorów danych osobowych zgłoszonych do
rejestracji. Rejestr powinien zawierać informacje, o których mowa w art. 41
ust. 1,
2.Każdy ma prawo przeglądać
rejestr, o którym mowa w ust. 1.
3. Na żądanie osoby zainteresowanej może być
wydane zaświadczenie o zarejestrowaniu wskazanego zbioru danych.
Art. 43.
1.Z obowiązku rejestracji
zbioru danych zwolnieni są administratorzy danych:
1)objętych tajemnicą
państwową ze względu na obronność lub bezpieczeństwo państwa, ochronę życia i
zdrowia ludzi, mienia lub bezpieczeństwa i porządku publicznego,
1a) które zostały uzyskane w wyniku czynności operacyjno-rozpoznawczych przez
funkcjonariuszy organów uprawnionych do tych czynności,
2)przetwarzanych przez
właściwe organy dla potrzeb postępowania sądowego oraz na podstawie przepisów o
Krajowym Rejestrze Karnym,
2a) przetwarzanych przez Generalnego Inspektora Informacji Finansowej,
3)dotyczących członków
kościoła lub innego związku wyznaniowego, o uregulowanej sytuacji prawnej,
4)dotyczących osób u nich
zatrudnionych, zrzeszonych lub uczących się,
5)dotyczących osób
korzystających z ich usług medycznych, obsługi notarialnej, adwokackiej, radcy
prawnego, rzecznika patentowego, doradcy podatkowego lub biegłego rewidenta,
6)tworzonych na podstawie
ordynacji wyborczych do Sejmu, Senatu, rad gmin, rad powiatów i sejmików
województw, ustawy o wyborze Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz ustaw o
referendum i ustawy o referendum gminnym(1),
7)dotyczących osób
pozbawionych wolności na podstawie ustawy, w zakresie niezbędnym do wykonania
tymczasowego aresztowania lub kary pozbawienia wolności,
8)przetwarzanych wyłącznie w
celu wystawienia faktury, rachunku lub prowadzenia sprawozdawczości finansowej,
9)powszechnie dostępnych,
10)przetwarzanych w celu
przygotowania rozprawy wymaganej do uzyskania dyplomu ukończenia szkoły wyższej
lub stopnia naukowego,
11)przetwarzanych w zakresie
drobnych bieżących spraw życia codziennego.
2.W odniesieniu do zbiorów,
o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 3, oraz zbiorów, o których mowa w ust. 1 pkt
1a, przetwarzanych przez Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencję Wywiadu
oraz Wojskowe Służby Informacyjne, Generalnemu Inspektorowi nie przysługują
uprawnienia określone w art. 12 pkt 2, art. 14 pkt 1, 3-5 oraz w art. 15-18.
Art. 44.
1.Generalny Inspektor wydaje
decyzję o odmowie rejestracji zbioru danych, jeżeli:
1)nie zostały spełnione
wymogi określone w art. 41 ust. 1,
2)przetwarzanie danych
naruszałoby zasady określone w art. 23-30,
3)urządzenia i systemy
informatyczne służące do przetwarzania zbioru danych zgłoszonego do rejestracji
nie spełniają podstawowych warunków technicznych i organizacyjnych, określonych
w przepisach, o których mowa w art. 45 pkt 1.
2.Odmawiając rejestracji
zbioru danych Generalny Inspektor nakazuje wstrzymanie dalszego przetwarzania
danych w tym zbiorze lub ich usunięcie.
3.Nakaz wstrzymania dalszego
przetwarzania danych w zbiorze danych lub ich usunięcia podlega
natychmiastowemu wykonaniu.
4.Administrator danych może
zgłosić ponownie zbiór danych do rejestracji po usunięciu wad, które były
powodem odmowy rejestracji zbioru.
5.W razie ponownego
zgłoszenia zbioru do rejestracji administrator danych może rozpocząć ich
przetwarzanie po zarejestrowaniu zbioru.
Art. 45.
Minister właściwy do spraw administracji określi, w drodze
rozporządzenia:
1)podstawowe warunki
techniczne i organizacyjne, jakim powinny odpowiadać urządzenia i systemy
informatyczne służące do przetwarzania danych osobowych,
2)wzór wniosku, o którym
mowa w art. 29 ust. 3,
3)wzór zgłoszenia, o którym
mowa w art. 41 ust. 1,
4)wzór upoważnienia i
legitymacji służbowej, o których mowa w art. 14 pkt 1.
Art. 46.
Administrator danych może rozpocząć ich przetwarzanie w zbiorze
danych po zgłoszeniu tego zbioru Generalnemu Inspektorowi do rejestracji, chyba
że ustawa zwalnia go z tego obowiązku.
Rozdział 7
Przekazywanie danych osobowych za granicę
Art. 47.
1.Przekazanie danych
osobowych za granicę może nastąpić jedynie wtedy, gdy kraj docelowy daje
gwarancje ochrony danym osobowym na swoim terytorium przynajmniej takie, jak
obowiązujące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2.Przepisu ust. 1 nie
stosuje się, gdy przesłanie danych osobowych wynika z obowiązku nałożonego na
administratora danych przepisami prawa lub postanowieniami ratyfikowanej umowy
międzynarodowej.
3.Administrator danych może
jednak przekazać dane osobowe za granicę, jeżeli:
1)osoba, której dane
dotyczą, udzieliła na to zgody na piśmie,
2)przekazanie jest niezbędne
do wykonania umowy pomiędzy administratorem danych a osobą, której dane
dotyczą, lub jest podejmowane na jej życzenie,
3)przekazanie jest niezbędne
do wykonania umowy zawartej w interesie osoby, której dane dotyczą, pomiędzy
administratorem danych a innym podmiotem,
4)przekazanie jest niezbędne
ze względu na dobro publiczne lub do wykazania zasadności roszczeń prawnych,
5)przekazanie jest niezbędne
do ochrony żywotnych interesów osoby, której dane dotyczą,
6)dane są ogólnie dostępne.
Art. 48.
W przypadkach innych niż wymienione w art. 47 ust. 2 i 3
przekazanie danych osobowych za granicę do kraju, który nie daje gwarancji
ochrony danych osobowych przynajmniej takich, jakie obowiązują na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, może mieć miejsce po uzyskaniu zgody Generalnego
Inspektora.
Rozdział 8
Przepisy karne
Art. 49.
1.Kto przetwarza w zbiorze
dane osobowe, choć ich przetwarzanie nie jest dopuszczalne albo do których
przetwarzania nie jest uprawniony, podlega grzywnie, karze ograniczenia
wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
2.Jeżeli czyn określony w
ust. 1 dotyczy danych ujawniających pochodzenie rasowe lub etniczne, poglądy
polityczne, przekonania religijne lub filozoficzne, przynależność wyznaniową,
partyjną lub związkową, danych o stanie zdrowia, kodzie genetycznym, nałogach
lub życiu seksualnym, sprawca podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności
albo pozbawienia wolności do lat 3.
Art. 50.
Kto administrując zbiorem danych przechowuje w zbiorze dane
osobowe niezgodnie z celem utworzenia zbioru, podlega grzywnie, karze
ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
Art. 51.
1.Kto administrując zbiorem
danych lub będąc obowiązany do ochrony danych osobowych udostępnia je lub
umożliwia dostęp do nich osobom nieupoważnionym, podlega grzywnie, karze
ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
2.Jeżeli sprawca działa
nieumyślnie, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia
wolności do roku.
Art. 52.
Kto administrując danymi narusza choćby nieumyślnie obowiązek
zabezpieczenia ich przed zabraniem przez osobę nieuprawnioną, uszkodzeniem lub
zniszczeniem, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia
wolności do roku.
Art. 53.
Kto będąc do tego obowiązany nie zgłasza do rejestracji zbioru
danych, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności
do roku.
Art. 54.
Kto administrując zbiorem danych nie dopełnia obowiązku
poinformowania osoby, której dane dotyczą, o jej prawach lub przekazania tej
osobie informacji umożliwiających korzystanie z praw przyznanych jej w
niniejszej ustawie, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo
pozbawienia wolności do roku.
Rozdział 9
Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe i końcowe
Art. 55.
W ustawie z dnia 31 lipca 1981 r. o wynagrodzeniu osób
zajmujących kierownicze stanowiska państwowe (Dz. U. Nr 20, poz. 101, z 1982 r.
Nr 31, poz. 214, z 1985 r. Nr 22, poz. 98 i Nr 50, poz. 262, z 1987 r. Nr 21,
poz. 123, z 1989 r. Nr 34, poz. 178, z 1991 r. Nr 100, poz. 443, z 1993 r. Nr
1, poz. 1, z 1995 r. Nr 34, poz. 163 i Nr 142, poz. 701, z 1996 r. Nr 73, poz.
350, Nr 89, poz. 402, Nr 106, poz. 496 i Nr 139, poz. 647 oraz z 1997 r. Nr 75,
poz. 469) w art. 2 w pkt 2 po wyrazach "Rzecznika Praw Obywatelskich," dodaje
się wyrazy "Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych,".
Art. 56.
W ustawie z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów
państwowych (Dz. U. Nr 31, poz. 214, z 1984 r. Nr 35, poz. 187, z 1988 r. Nr
19, poz. 132, z 1989 r. Nr 4, poz. 24, Nr 34, poz. 178 i 182, z 1990 r. Nr 20,
poz. 121, z 1991 r. Nr 55, poz. 234, Nr 88, poz. 400 i Nr 95, poz. 425, z 1992
r. Nr 54, poz. 254 i Nr 90, poz. 451, z 1994 r. Nr 136, poz. 704, z 1995 r. Nr
132, poz. 640, z 1996 r. Nr 89, poz. 402 i Nr 106, poz. 496 oraz z 1997 r. Nr
98, poz. 604) wprowadza się następujące zmiany: (zmiany pominięte).
Art. 57.
W ustawie z dnia 5 stycznia 1991 r. - Prawo budżetowe (Dz. U. z
1993 r. Nr 72, poz. 344, z 1994 r. Nr 76, poz. 344, Nr 121, poz. 591 i Nr 133,
poz. 685, z 1995 r. Nr 78, poz. 390, Nr 124, poz. 601 i Nr 132, poz. 640, z
1996 r. Nr 89, poz. 402, Nr 106, poz. 496, Nr 132, poz. 621 i Nr 139, poz. 647
oraz z 1997 r. Nr 54, poz. 348, Nr 79, poz. 484, Nr 121, poz. 770 i Nr 123,
poz. 775 i 778) w art. 31 w ust. 3 w pkt 2 po wyrazach "Najwyższej Izby
Kontroli" dodaje się wyrazy ", Generalnego Inspektora Ochrony Danych
Osobowych".
Art. 58.
W ustawie z dnia 23 grudnia 1994 r. o Najwyższej Izbie Kontroli
(Dz. U. z 1995 r. Nr 13, poz. 59, z 1996 r. Nr 64, poz. 315 i Nr 89, poz. 402
oraz z 1997 r. Nr 28, poz. 153, Nr 79, poz. 484, Nr 96, poz. 589 i Nr 121, poz.
770) w art. 4 wprowadza się następujące zmiany:
1)w ust. 1 po wyrazach
"Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji," dodaje się wyrazy "Generalnego
Inspektora Ochrony Danych Osobowych,";
2)w ust. 2 po wyrazach
"Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji" dodaje się przecinek oraz wyrazy
"Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych".
Art. 59.
W ustawie z dnia 23 grudnia 1994 r. o kształtowaniu środków na
wynagrodzenia w państwowej sferze budżetowej oraz o zmianie niektórych ustaw
(Dz. U. z 1995 r. Nr 34, poz. 163 oraz z 1996 r. Nr 106, poz. 496 i Nr 139,
poz. 647) w art. 2 w ust. 2 w pkt 1 po wyrazach "Krajowym Biurze Wyborczym"
dodaje się wyrazy ", Biurze Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych."
Art. 60.
W ustawie z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (Dz.
U. Nr 61, poz. 283 i Nr 106, poz. 496 oraz z 1997 r. Nr 28, poz. 153 i Nr 88,
poz. 554) dodaje się art. 23a w brzmieniu: "Art. 23a. Służba Więzienna może
gromadzić i przetwarzać informacje i dane osobowe, w tym także bez zgody osób,
których dotyczą, niezbędne do realizacji zadań, o których mowa w art. 1 ust. 3
ustawy."
Art. 61.
1.Podmioty określone w art.
3, prowadzące w dniu wejścia w życie ustawy zbiory danych osobowych w systemach
informatycznych, mają obowiązek złożenia wniosków o zarejestrowanie tych
zbiorów w trybie określonym w art. 41, w terminie 18 miesięcy od dnia jej
wejścia w życie, chyba że ustawa zwalnia ich z tego obowiązku.
2.Do czasu rejestracji
zbioru danych osobowych w trybie określonym w art. 41, podmioty, o których mowa
w ust. 1, mogą prowadzić te zbiory bez rejestracji.
Art. 62.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia
ogłoszenia, z tym że:
1)art. 8-11, art. 13 i 45
wchodzą w życie po upływie 2 miesięcy od dnia ogłoszenia,
2)art. 55-59 wchodzą w życie
po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
1)Obecnie:
ustawy z dnia 15 września 2000 r. o referendum lokalnym (Dz.U.00.88.985).
|
